احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
536
دائرة المعارف گياه درمانى ايران
كبد اندامى پركار و پرمشغله است ، بهطورىكه در هر دقيقه حدود 5 / 1 ليتر خون از آن مىگذرد . كبد سالم به قدرى پركار است كه در اثر فعاليت آن مقدار زيادى گرما توليد مىشود ، بهطورىكه شما پس از مصرف غذاى سنگين احساس گرما مىكنيد . اين عضو با داشتن 300 ميليارد سلول به منزلهى يك آزمايشگاه مجهز و بسيار مهم عمل مىكند . كبد در سمت راست بدن در قسمت بالاى شكم و در حفاظ دندهها قرار دارد و بزرگترين اندام درونى بدن است . كبد موقعيت خاصى در بدن انسان دارد و يكى از 5 اندام اصلى آن به حساب مىآيد . كبد عمل ذخيرهسازى مواد غذايى را بر عهده دارد و به موقع ، كمبودها را جبران مىكند ، به عبارت ديگر كبد را فرماندهى مىدانند كه استراتژى و هماهنگى بدن را به عهده دارد و جريان منظم انرژى را در مجراى گوارش كنترل مىكند . كليد سوختوساز بدن ، كنترل وزن و بهطور كلى تأمين سلامت عمومى بدن انسان در دست كبد خواهد بود . اگر كبد نباشد سمهاى مختلف و غذاهايى كه خوب هضم نشدهاند وارد جريان خون مىشوند . اين مواد سمى به سلولهاى اندامهاى ديگر و سيستم ايمنى آسيب مىرسانند . چشمان زيبا ، پوست شفاف ، موهاى زيبا و شاداب ، اعصاب راحت ، انرژى فراوان ، شادابى و تندرستى با سلامتى كبد امكانپذير است . كبد بيش از هزار نوع آنزيم براى حفظ تعادل دستگاههاى بدن و دفع سموم توليد مىكند . غذاهاى نامناسب و سنگين ، مواد خطرناكى كه ناشى از آلبومين است را توليد مىكنند كه اگر وارد خون شوند شخص را به هلاكت مىرسانند ، ولى كبد فورا اين مواد را به آلبومين انسانى قابل هضم و جذب تبديل مىكند و آنچه را كه سمى و زايد است به صورت اوره درمىآورد كه از راه كليهها و مجارى ادرار دفع مىشود . كبد يكى از اعضاء داخلى منحصربهفرد است زيرا از دو منبع خون مىگيرد . يكى از سرخرگ كبدى كه از قلب مىآيد و خون تميز و اكسيژندار با خود مىآورد ، ديگرى از سياهرگ كه از سمت معده و روده مىآيد و مواد غذاى آمادهشدهى حاصل از غذاهاى خوردهشده را براى كبد مىآورد . بدين ترتيب كه سرخرگ كبدى و سياهرگ رودهاى از باب كبد وارد مىشوند و در نقطهى ورود به شاخههاى مختلف تقسيم مىگردند تا خون حامل مواد غذايى را به قسمت چپ و راست كبد برسانند . اين مواد غذايى در نهايت در سلولهاى كبدى در فضاهاى بسيار ريز ميكروسكوپى به نام سينوزوييد تخليه مىشوند . اين فضاها براى پاكسازى و تغذيه كبد بسيار اهميت دارند و با سلولهاى خاصى مانند سلولهاى ذخيرهساز ، سلولهاى اندوتليال و سلولهاى مهم كوپفر احاطه شدهاند . سلولهاى كوپفر كار بسيار تخصصى انجام مىدهند ، بهطورىكه كبد نمىتواند آنها را به آسانى جايگزين كند . سلولهاى مهم كوپفر به مشابه رفتگران اندرونى كبد هستند و همه مىدانيم كه اگر رفتگران اعتصاب كنند زندگى غير قابل تحمل مىشود . سلولهاى كوپفر سيار و متحركند و مانند هشتپاى ريزى ديده مىشوند كه به هر دو سو روانند و خون و مايع لنفاوى درون سينوزوييدها را پاكسازى مىكنند . سلولهاى كوپفر با اين كار خود سلولهاى مرده ، سلولهاى سرطانى ، مخمرها ، ويروسها ، باكترىها ، انگلها ، مواد شيميايى مصنوعى ، پروتئينهاى نيمههضم و يا تغيير ماهيت داده شده و ذرههاى خارجى خطرناك را محاصره مىكنند و مىبلعند ، اين سلولها همينكه طعمهى خطرناك خود را بلعيدند با آنزيمهاى خود آن را متلاشى مىكنند . اگر سلولهاى كوپفر با انجام كارهاى دشوار ، خستهكننده و طولانى در مقابل زهرها و سموم ( توكسينها ) كمر خم كنند ، يعنى نتوانند به خوبى كار كنند تا جايى كه وظيفهى كبد در پاكسازى خونى